Verhitte discussies over nieuwe fietsstraat op de Vechtdijk

Ik was gisteren aanwezig bij een bewonersavond over de Utrechtse Vechtdijk. Dit rustieke dijkje langs de Vecht in Overvecht wordt opgeknapt. De Vechtdijk is de mooiste en snelste fietsroute naar het centrum. Het kruist als enige route alle grote (spoor)wegen ongelijkvloers. Het afgelopen jaar is de oever, waaraan veel woonboten liggen, flink aangepakt. Bomen zijn gekapt, tuinen verdwenen en heringericht, en de oever heeft de nodige versteviging gekregen. Deze avond staat het plan voor een fietsstraat op de agenda.

Stampvolle zaal op Fort aan de Klop
Stampvolle zaal op Fort aan de Klop

Van te voren verwachtte ik niet veel mensen. Het asfalt krijgt een ander kleurtje, er komen vaste parkeerplaatsen i.p.v. het “kriskras parkeren” in de huidige situatie. Niets om je zorgen over te maken. Nou, toch wel. Het zaaltje van Fort aan de Klop zit stampvol met 67 mensen, vooral bewoners van de Vechtdijk. Strakke gezichten.

Ik realiseer me: fietsstraat, rommelen met parkeren… dat is een garantie voor boze bewoners. De eerste ambtenaar is nog niet bezig met zijn eerste zin, of een bewoners schreeuwt erdoorheen: “Ja hallo, wij willen dit niet! We zouden alleen een nieuw laagje asfalt krijgen, verder niets. U heeft niets met onze inbreng gedaan!” Let wel, de ingrepen afgelopen jaar waren al ingrijpend.

Rood asfalt, parkeren, een zware kluif

Het wordt een zware avond. Het inspraaktraject blijkt anders te zijn begonnen dan ik dacht. Het ging in eerste instantie over de aanpak van de oevers en een nieuw laagje asfalt. Het woord “doorfietsroute” bestond officieel nog niet. Maar daar kwam het nieuwe College, die de Vechtoeverroute aanwees als doorfietsroute. En dat stelt eisen aan het wegprofiel, die volgens veel bewoners niet overeenkomen met hun wensen. De woorden “het College heeft er nu eenmaal voor gekozen…” galmen de hele avond over het fort.

Mensen vinden een plekje voor hun auto, maar dat gaat ten koste van berm en wegrand.
Mensen vinden een plekje voor hun auto, maar dat gaat ten koste van berm en wegrand.

Wat gaat er gebeuren?

De dijk is smal. Te smal om alles een plek te geven. De rijstrook zal 3.5 meter breed zijn. De gemeente wilde er wel 3 meter van maken – om ruimte te scheppen voor een smalle voetgangersstrook – maar de brandweer eist nu eenmaal 3.5 meter als minimum. De fietsstraat heeft als ontwerp-eis, dat parkeren niet op de rijstrook plaatsvindt, maar ernaast. Op de meeste plekken zal dat aan de Vechtzijde zijn. Er is toch al geen zicht op de Vecht door de bijna onafgebroken rij woonboten en -arken, zo beredeneert de gemeente. Aan de andere kant ligt het Vechtzoompark. Het zicht daarop zal beter zijn in de nieuwe situatie.

Er komen 63 parkeerplaatsen, gemiddeld voor iedere bewoner één. Er is echter ruimte voor 18 parkeerplaatsen extra. Het is aan de bewoners om daar al of niet voor te kiezen. Het moeilijke is dat de ene bewoner de auto voor de deur wil en de andere juist niet. Helaas voor het ruimtegebruik komt het eerste vaker voor (“maar niet precies voor mijn raam!”). Iemand uit de zaal zegt dat zij altijd in Overvecht parkeert en het laatste stukje door het park loopt. De andere aanwezigen zien dat echter niet als een optie.

Genoeg ruimte voor parkeren dus. Maar je wilt de Vechtdijk ook groen houden. De Vechtdijk verbreden richting het Vechtzoompark voor meer parkeerplekken is voor de gemeente geen optie. Te duur. Meer verstening is sowieso niet in lijn met de uitgangspunten (vergroening, meer bomen, beleving van het Vechtzoompark versterken). Het parkeren zoals het nu gebeurt, half op de weg en half in de smalle berm, is trouwens slecht voor zowel berm als weg. Wel is de weg meestal breder dan 3.5 meter, ook omdat hij helemaal tot aan de tuinhekjes loopt. Het zou een idee zijn om (sommige) parkeerplaatsen zo aan te leggen dat ze zonder auto onderdeel van de groene berm zijn (zo’n verhard raster met gras ertussen).

Op sommige plekken weinig auto's overdag.
Op sommige plekken weinig auto’s overdag.

Is de rode kleur het pijnpunt?

Het gevoel bestaat dat een fietsstraat drommen fietsers en wielrenners over deze dijk lokt. De Vechtdijk is echter nu al een belangrijke fietsroute, voor Overvechters, inwoners van Maarssen en recreanten. De vele fietsers zorgen voor een (gevoel van) onveiligheid, vaak in combinatie met autoparkeren. In principe is de nieuwe situatie zeker niet onveiliger – eerder het tegendeel – maar niet alle bewoners zijn overtuigd. Een tweede punt is de “landelijke uitstraling”. Past rood asfalt bij het dorpse karakter van de Vechtdijk? Ik vind van wel, maar velen zijn het niet met mij eens (een ambtenaar ook niet, zegt hij, maar daarvoor moet u bij de politiek zijn). Let wel, op zo’n bewonersavond is de grootste groep gebruikers altijd slecht vertegenwoordigd: de duizenden fietsers die hier dagelijks komen. Dat was net zo het geval bij de Leidseweg (ook heibel rond een fietsstraat).

Vóór fietsers, dus tegen de rest?

Een bewoner vertelt over haar dochter die in botsing kwam met een wielrenner, nadat zij van achter een auto de Vechtdijk opliep. Er lijkt bijna een meerderheid te zijn in de zaal om het fietsen dan maar helemaal te verbieden. De gemeente kiest nadrukkelijk voor fietsers. Veel bewoners ervaren dat als een harde “nee” tegen voetgangers, met name bejaarden en mensen die slecht ter been zijn. Dat deze fietsstraat ook voor voetgangers bedoeld is (en zeker niet onveiliger), dringt niet tot iedereen door. Misschien is dat een les voor het omgaan met fietsstraten. Het zijn – indien goed uitgevoerd – straten waar iedere verkeersdeelnemer veilig zijn of haar weg vindt. Maar ik moet ook toegeven: De bewoners van de woonboten en arken hebben het recht op een veilige wandelzone voor hun tuintjes. Dit plan verandert eigenlijk niets aan dat topic, (snel)fietsers vs wandelaars. We moeten het er wel over hebben.

Uiteindelijk gaat het erom rekening met elkaar te houden. De Vechtdijk is een prettige route voor fietsers én voetgangers, weet ik als Overvechter. Echt druk was het nog maar één keer, afgelopen zondag nadat de Tour was langsgekomen. Aparte voetpaden zijn er in het Vechtzoompark vijftig meter verderop. Een alternatieve doorfietsroute ontbreekt echter volledig. Na afloop spreek ik hier met een ambtenaar over. Het zou best een goed idee zijn om fietsers en voetganger op elkaars aanwezigheid te wijzen. Begrip kweken. Op gedeelde MTB- en wandelpaden is dat al gemeengoed. Het is een discussie die breed gevoerd wordt in Nederland. Niet ten onrechte, blijkt maar weer.

Oktober 2015:

Inmiddels heeft de gemeente Utrecht gereageerd op alle reacties van bewoners en belanghebbenden. Lees de reactienota voor een compleet overzicht. De fietsstraat blijft grotendeels zoals gepland. Belangrijkste aanpassingen in het ontwerp zijn extra (fiets)verkeersdrempels om de snelheid te temperen en de aanleg van parkeerstroken in plaats van -vakken. De parkeerstroken krijgen een verharding van grasbetonklinkers, waar gras doorheen kan groeien. Ze geven de Vechtdijk een groenere uitstraling. De werkzaamheden beginnen in februari 2016.

Meer info in het Wijkbericht. Het functioneel ontwerp vind je hier.

Op 1 oktober moet het bestek er zijn (technische tekeningen, randvoorwaarden, omschrijving van het bouwplan). Daarna volgt de aanbesteding en gunning. Uiterlijk 31 december moet het complete plan er liggen, dit in verband met de eisen die het Rijk stelt aan de financiering.
Advertenties

Gepubliceerd door

olivierbeens

Sociaal Geograaf in Utrecht | mobiliteit en ruimte | Kracht van Utrecht | Vrienden van Amelisweerd | fietsstimulering

2 gedachten over “Verhitte discussies over nieuwe fietsstraat op de Vechtdijk”

  1. De paden door het vechtzoompark zijn voor voetgangers zeker een prima alternatief, maar dan wel graag nog een extra brug over klopvaart ter hoogte van sluisje zodat je vanuit park ook naar fort kan lopen zonder op vechtdijk te komen.

    Verder helemaal eens met keuze voor Fietsstraat aldaar, qua intensiteiten is het dat feitelijk toch al lang.

    1. Helemaal mee eens. De samenhang tussen Vechtdijk en Vechtzoompark mag best versterkt worden. Dat is ook het idee van het parkeren aan de Vechtzijde. Het zou ook helpen om meer toegangen voor voetgangers te maken richting park. En duidelijk te maken met borden dat het een rustige, alternatieve route is zonder verkeer. Ik zie bejaarden ook alleen maar daar, en niet op de Vechtdijk. Verder is het wel nodig om – in breder verband – na te denken over (snel) fietsverkeer vs wandelaars op dit soort smalle dijkjes. Dit project verandert daar niets aan. De bewoners, met name die van de woonboten en arken, hebben het recht op een situatie waarin ze niet constant omver gefietst dreigen te worden.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s