Waarom fietsers op de kruising Kanaalweg en Dr. M.A. Tellegenlaan een onderdoorgang verdienen

Dinsdag 9 mei heb ik een paar uur naar een kruispunt staan kijken. Samen met de Fietsersbond en D66 Utrecht heb ik fietsers geteld op de kruising tussen de Kanaalweg en de Van Zijstweg / Dr. M.A. Tellegenlaan in Utrecht. Er komt hier een busbaan met twee rijstroken bij en verkeerslichten. Fietsersbond en D66 Utrecht zien fietsers niet graag extra wachten en pleiten daarom voor een fietstunnel voor de Kanaalweg. Peter van Bekkum (Fietsersbond):

“We willen een vlotte en veilige oversteek voor fietsers op de Kanaalweg met de toekomstige busbaan op de Tellegenlaan. Maar op een doorfietsroute horen geen stoplichten! Daarom willen we een fietstunnel onder de Tellegenlaan.”

Een onderdoorgang is comfortabeler, veel veiliger en zorgt ook nog eens voor een betere doorstroming op de rijbanen. Dat bussen op tijd rijden, is immers ook belangrijk. Ja, het kost geld. Maar het is wel de beste oplossing. En misschien wel de enige goede.

Om dit nog eens extra te benadrukken, zijn we op dinsdag 9 mei tussen 07.00 en 09.00 uur fietsers gaan tellen op de kruising. Met deze actie willen we aantonen hoeveel fietsers er gebruik maken van de Kanaalweg. En dat bleken er meer te zijn dan verwacht. Om precies te zijn 2551 fietsers in twee uur, waarvan 1676 tussen 08.00 en 09.00 uur. Om 08.00 heb ik – heel vlug tussen het tellen door – mijn cameraatje op de Mandelabrug gezet om 20 minuten lang de boeiende “verkeersflow” te filmen. Natuurlijk geïnspireerd door de video’s van Bicycle Dutch, die daar de beste in is.

Heel Utrecht door zonder stoppen

De Kanaalweg is nu een prachtige doorfietsroute. Ik neem hem soms helemaal vanaf Zuilen naar Kanaleneiland. De route is nu nog vrij van verkeerslichten en heeft eigenlijk maar één vervelende kruising: die met de Dr. M.A. Tellegenlaan. Ik was hier nog nooit geweest in de ochtendspits en het valt me niet mee. Het is druk en chaotisch. De opstelruimte voor fietsers is heel beperkt en de stroom auto’s en bussen lijkt zonder eind. Bussen en voor 08.00 uur ook zware vrachtwagens, rijden met 50 km/h pal langs wachtende fietsers, die een hoop geduld moeten opbrengen. Als je op het smalle middeneiland staat en er passeren aan beide kanten bussen en/of vrachtwagens… Het zijn bijna-aanrijdingen eigenlijk.

Het artikel gaat door onder de video.

Zouden verkeerslichten dit beter maken?

Mijn eerste gedachte is dat verkeerslichten hier geen goed idee zijn. Vier rijstroken oversteken is sowieso lastig en verkeerslichten maken een kruising niet ineens veilig. Misschien zou de situatie met verkeerslichten veiliger zijn dan nu. Maar je zou er ook langer moeten wachten dan nu het geval is. En wat Peter van Bekkum (Fietsersbond) zegt is ook waar:

“De Kanaalweg is een regionale doorfietsroute. Dit stoplicht zou het enige stoplicht zijn op de hele route tussen Houten en Amsterdam!”

Verkeerslichten zouden al het verkeer vertragen. De flow van fietsers op dit moment ziet er weliswaar chaotisch uit, maar het is wel zeer efficient. Marco te Brömmelstroet – @fietsprofessor op Twitter – kan daar trouwens boeiend over schrijven en twitteren. Ik heb een deel van mijn video 4x versneld, wat deze flow mooi zichtbaar maakt.

Is deze kruising ‘8 80 Cities’ proof?

Maar niet iedereen houdt van deze boeiende “flow”. Voor kinderen en ouderen is dit een lastig te nemen vesting. Dat geldt net zo voor de drukke fietsroute tussen Vredenburg en Wilhelminapark, zeker in de ochtendspits. Niet elke ouder durft daar met een kind te fietsen rond 08.15 uur. De vraag is of we steden moeten inrichten voor de fitte dertiger, waarvan er veel passeren vanochtend, of juist voor mensen van 8 en 80 jaar oud?

Oké, dit waren niet mijn eerste gedachten. Die gingen over de onvoorstelbare hoeveelheid OV-fietsen die langs me heen stoven. Meerdere per minuut, soms in pelotonnetjes, zeker anderhalf uur lang. Als ik kon, had ik ze apart geteld om te zien of er meer OV-fietsen dan snorscooters langskwamen. Iemand vermoedde dat dit allemaal medewerkers van Rijkswaterstaat zijn, waarvan er – het is een publiek geheim – opvallend veel met de fiets naar het werk gaan. Misschien moeten we iets met een deelfietssysteem? Maar daar gaat het nu niet om. Ook niet over de vele auto’s die net om de hoek op de Kanaalweg blijken te parkeren (mag dat?), op spuugafstand van de 6500 betaalde (en vaak lege) parkeerplaatsen van de Jaarbeurs. In de video zie je dat deze afslaande automobilisten fietsers voorrang moeten geven en voor een welkome rem zorgen op de stroom auto’s en bussen.

Opstelruimte en diagonaal oversteken

Wat voor extra problemen zorgt, is de diagonale beweging die fietsers op de Kanaalweg in zuidelijke richting moeten maken. Aan de noordzijde fietsen ze gewoon rechts; na de oversteek ligt het dubbele fietspad aan de linkerkant van de weg. Fietsers stellen zich voor de kruising dus aan de linkerkant van de weg op (logisch). En daar staan ze een beetje in de weg. Automobilisten die daar willen afslaan, moeten om deze fietsers heen. De fietsers die vanaf de brug komen (rechterkant van de video) en linksaf slaan, rijden dan weer door de (ruime) binnenbocht. Deze chaos valt net buiten mijn videobeeld, maar het gaf zeker problemen. Ik zag een jongetje plots op zijn zij liggen, gevallen met zijn minifietsje. Dat soort kleine aanrijdingen zijn niet fijn voor kinderen en hun ouders (die ook met de auto naar school kunnen).

Verkeerd kijken en over een verkeersbord rijden

Met fietsers gebeurden er verder geen ongevallen, hoewel er veel bijna-aanrijdingen waren, plotse rem-acties en nu en dan een toeterende automobilist. Het gemotoriseerd verkeer kon de nul op het scorebord niet vasthouden. Een bestuurder van een wit bestelbusje, het was nog vroeg, reed pal over een verkeersbord heen. De bestuurder zei dat hij goed naar rechts had gekeken en dus het verkeersbord links voor hem niet kon zien. Het bord doemde zomaar op voor zijn bumper. Hij kon er overigens moeiteloos overheen rijden, want het verkeersbord had dit blijkbaar eerder doorstaan (en zijn bestelbusje ook). Het stond los in de grond. Grappig als dit is, het had natuurlijk ook een fietser kunnen zijn…

Koester de doorfietsroute met een fietstunnel

Het huidige College gaat helemaal voor de fietser en dat is uitstekend. Er fietsen inmiddels zoveel Utrechters, dat we moeten gaan nadenken over hoe we fietsen veilig en comfortabel kunnen houden. Als we willen dat Utrechters de auto laten staan voor de fiets, en blijven fietsen, dan moeten we doorfietsroutes als de Kanaalweg koesteren. En daar hoort in dit geval een fietstunnel bij. Want de huidige kruising voldoet niet meer, ook niet met verkeerslichten, en verdient de beste oplossing.

Update 15 mei: De ChristenUnie meldt op Twitter dat een onderdoorgang voor de Kanaalweg is opgenomen in de Voorjaarsnota.

De Fietsersbond meldt dat de provincie onze telgegevens gaat gebruiken voor hun fietsverkeersmodel. Herbert Tiemens (Provincie Utrecht) liet al op Twitter weten dat hun verkeersmodel qua fietsaantallen aan de lage kant zit op deze locatie.

Lees het AD artikel over deze fietsactie

Persbericht Fietsersbond Utrecht (bron van de quotes).

Alle info van de gemeente over de Busbaan Dichterswijk, waar deze locatie deel van uitmaakt.

Advertenties

Actie verkeerslichten Ledig Erf (video)

Laat fietsers niet wachten tot ze een ons wegen!

Woensdagochtend 8 oktober 2014 kregen de wachtende fietsers op het Ledig Erf een krentenbolletje aangeboden. Fietsersbond en Kracht van Utrecht deden dat om aandacht te vragen voor het lange wachten voor verkeerslichten in Utrecht. Op het Ledig Erf en Tolsteegbrug is het anderhalve minuut wachten. Dat is erg lang, zeker als je meer van dat soort verkeerslichten passeert op je route.

Wat vinden moeders met kinderen er van?

Weinig ruimte achterlangs
Weinig ruimte achterlangs

Rond 08.15 uur was het erg druk voor het verkeerslicht. Veel opstelruimte is er niet. Fietsers hebben moeite om achterlangs te fietsen. Veel vaders en moeders met kinderen in zitjes en veel fietsende kleuters staan in de rij. Hoewel mensen klagen over de lange wachttijd, is de krappe opstelruimte misschien nog wel een groter probleem. Maar, zoals Ria Glas van de Fietsersbond uitlegt, bij kortere wachttijden heb je natuurlijk minder opstelruimte nodig. Dubbel winst dus.

Toch staat het ontwerp van dit kruispunt ter discussie. Aan de overkant blijkt het lastig invoegen voor jonge fietsers. De bocht op de Tolsteegbrug is krap. Meerdere stromen fietsers komen hier samen. Het lastige invoegen met jonge kinderen ervaren moeders als gevaarlijk. Een ander opvallend detail dat naar voren kwam was de “bier-vrachtwagen” van het Louis Hartlooper Complex, net na de Tolsteegbrug. Die staat er iedere ochtend rond 08.25 uur de weg te blokkeren, zo meldt een mevrouw. Niet een handige tijd om te bevoorraden. Ook dit is een kwestie die in de hele stad speelt.

De actie kreeg de nodige media-aandacht in kranten (AD, Utrecht Dichtbij) en allerlei nieuwssites. De gemeente gaat bovendien met de Fietsersbond in gesprek over de afstelling van verkeerslichten. Dat is precies wat de bedoeling was.

Video publiceren in sneltreinvaart

Mijn persoonlijke doel was om het gebeuren te filmen en diezelfde middag nog het resultaat op Youtube en sociale media te publiceren. En dat is meer dan gelukt. Oordeel zelf over het resultaat. Meer informatie, links naar nieuwsmedia en fotomateriaal vind je bij de Kracht van Utrecht.

Nieuwe doorfietsroute zal Amsterdamsestraatweg ontlasten

Groene_route_Daalsetunnel_ZuilenDonderdag was het dan eindelijk zo ver. Raadsleden bespraken het plan voor het Utrechtse Doorfietsnet (zie de overzichtskaart) in de Commissie Stad en Ruimte. Raadsleden en wethouder Lintmeijer waren zeer te spreken over de inspraak van Fietsersbond, Wijkraden, Kracht van Utrecht en bewoners.

“Dat is het mooie aan participatie, dat je denkt: Waarom hebben wij daar niet aan gedacht?” Dat zei Frits Lintmeijer over het voorstel om een parallel-route te realiseren voor de Amsterdamsestraatweg langs het spoor. De wethouder zal de uitkomsten van de participatie meenemen in een raadsvoorstel – dit als toezegging op een vraag van de ChristenUnie.

Prioriteit Cremerstraat – twijfels over Singelroute

De Raad was unaniem te spreken over de Cremerstraat als eerste prioriteit. Het is een goede verbinding en logisch om mee te beginnen. Twijfels waren er over de Singelroute. Bram Fokke (D66): “Die route begrijpen wij niet. De drukste fietsroutes door de binnenstad zijn Oost-West georiënteerd; de Singelroute is voornamelijk Noord-Zuid. En autoluw is hij ook niet.”

Nieuwe doorfietsroute langs het spoor bij Amsterdamsestraatweg

Een gevalletje waarom-hebben-we-daar-zelf-niet-aan-gedacht is de mogelijke route langs het spoor, evenwijdig aan de Amsterdamsestraatweg (ASW). De ASW is een overbelast route, niet geschikt als doorfietsroute. En een echt alternatief is er momenteel niet (de Vechtoeverroute ligt net te ver). Langs het spoor is een route mogelijk; het enige obstakel is een – nu niet toegankelijk – tunneltje. Bram Fokke weet dat het zelfs mogelijk is om de route door te trekken naar de Daalsetunnel. Daarmee ontlast je de “Vredenburg-knoop” pas echt. De voorgestelde route langs het spoor naar Station Overvecht kwam dan weer niet ter sprake.

Buurstallingen Amsterdamsestraatweg

Ook buurtstallingen bij de ASW staan nu beter op de agenda. De ChristenUnie vroeg zich af waarom U-Stal nooit gereageerd heeft op signalen van 50 buurtbewoners. Graag ziet de ChristenUnie dat er onderscheid wordt gemaakt tussen gebruikers. Met name onder buurtbewoners is de behoefte namelijk groot. Wethouder Lintmeijer zal nog eens goed kijken naar de mogelijkheden en aandringen bij U-Stal om bewoners niet in het ongewisse te laten.

Doorfietsnet en OV-knooppunten

Volgens D66 kan de uitwerking van het Doorfietsnet in relatie tot OV-knooppunten beter. Fokke: “Maak de uitwerking op HOV-knooppunten duidelijker. Het OV is heel rendabel, maar voor laatste stuk van een reis is juist de fiets heel effectief. De Kracht van Utrecht heeft daar in hun plannen (schaalsprong OV-rail en fietsnetwerken) goed over nagedacht.” Lintmeijer: “Dit pakken we op met de regiopartners. Wat er bijvoorbeeld rond Houten-Zuid gebeurt is een mooi voorbeeld van toegevoegde waarde; wij kunnen dat toepassen op bijvoorbeeld Station Zuilen.”

Fietspad langs het spoor bij de Gele Brug

Meerdere fracties vroegen zich af of het fietspad – hangend aan de te vernieuwen spoorbrug – niet “op hoogte” over de Thomas a Kempisweg kan. Dat zou maar liefst drie verkeerslichten schelen. Volgens de wethouder kan het wel, maar zijn er diverse hardnekkige knelpunten. Op hoogte langs woningen en langs een trafohuis is ingewikkeld; het is maar de vraag of de kosten opwegen tegen de baten. De wethouder zegt toe om de raad een kostenplaatje te sturen. Wat betreft de voetgangersroute naar Leidsche Rijn over de Gele Brug: die loopt nu niet door. Op aandringen van André van Schie (VVD) zegt Lintmeijer toe dit mee te nemen.

Financiering met VERDER gelden?

Er komt een herverdeling van de zogenaamde VERDER-gelden. De ChristenUnie vraagt of die gelden voor het doorfietsnet gebruikt kunnen worden. Dat is waarschijnlijk inderdaad het geval. De wethouder zal de raad hierover later dit jaar informeren, wellicht bij de behandeling van het Meerjarenprogramma Bereikbaarheid.

Bekijk nog eens de aanbevelingen van de Fietsersbond voor Utrecht Noordwest – incl. de parallelroute voor ASW en de Quickwins die nog lang niet allemaal zijn aangepakt.

Notitie Fietsen in Utrecht – alle wensen en aanbevelingen van Fietsersbond, Wijkraden en Kracht van Utrecht samengevat.